Houtdok - Kempisch dok - Asiadok

Deze dokken zijn geschikt voor de binnenvaart, maar niet breed genoeg voor de hedendaagse zeevaart. Ze werden aangelegd tussen 1864 en 1873. Enkel de Noorderkaai kreeg een versteviging van baksteenmetselwerk tijdens de Tweede Wereldoorlog. De overheid investeerde daarin om werk te verschaffen, want wegens die onzekere tijden was de economische activiteit stilgevallen.

Met het Kerkschip Sint-Jozef (Houtdok Noordkaai (ID1259, RELICT_ID10769) ligt er nog een getuige uit die woelige periode. Dat betonnen schip deed dienst als Duitse munitieboot maar werd in 1952 herdoopt tot kerk met feestzaal en herberg voor binnenvaartschippers.

Het is geconstrueerd uit gewapend beton om magnetische zeemijnen te ontwijken en bestand te zijn tegen ander afweergeschut. Als bevoorradingsschip voor de Duitse marine, ontweek ze echter de vuurlinie. Toen ze kort na haar tewaterlating van Rotterdam naar Antwerpen verhuisde, namen de bevrijders haar al in beslag. Doordat het schip nooit echt gevaren heeft, is de rompconstructie nog quasi volledig authentiek en intact gebleven, een unicum in Europa!

De Kempische brug (ID1200 RELICT_ID 10736)  tussen het Houtdok en Kempisch Dok werd nog tot 1972 aangedreven door perswater. Sindsdien werkt ze elektrisch. Waar het Houtdok (ID1209, RELICT_ID10729) grossierde in hout, was het Kempisch dok (ID1199, RELICT_ID10735) gespecialiseerd in het lossen van ijzerwaren en steenkolen, die dan via het goederenstation Dokken-Stapelplaats verder getransporteerd werden.

In het Asiadok (ID1203, RELICT_ID10731) vind je restanten van uiteenlopende activiteiten: houtloodsen, een herstellingsbedrijf voor binnenschepen en verschillende kantoor- en opslagruimtes. Tussen 1877 en 1886 gebruikten kraanmannen de eerste 6 stedelijke stoomkranen. De dokwerkers voelden zich echter bedreigd door die machinale kracht, die veel handenarbeid dreigde te vervangen. Door aanhoudende vandalenstreken op de kranen faalde het hele project.

Ook de Asiabrug (ID1206 RELICT_ID 10732) vangt sinds 1974 energie van het stroomnet. Het brugwachtershuisje aan haar flank, staat daar sinds het eerste kwart van de 20e eeuw.

Andere opmerkelijke erfgoedrelicten zijn:

  • Mexicobruggen (ID1225 RELICT_ID 10730)
  • Pakhuis Vlaeynatie, Rigastraat 20 (ID1136, RELICT_ID7504)
  • Stedelijk Instituut Sierkunsten en Ambachten, Napelsstraat 37 (ID1137, RELICT_ID7371)
  • Aanwervingslokaal havenarbeiders Kempisch Dok-Westkaai z.n. (ID1195, RELICT_ID201199)
  • Showroom Etablissements Fr. Van Kerckhove, Kempischdok-Westkaai 101 (ID1367, RELICT_ID215066)

Alle technische specificaties over het erfgoed op en rond het Houtdok, Kempisch dok en Asiadok lees je in deze uitgebreide erfgoedstudie.

 Adres: Madrasstraat, Antwerpen, België

meer in havenland

Nog meer erfgoed beleven