Category: bezienswaardigheden (Page 1 of 3)

Fort Noordkasteel

Fort Noordkasteel

In 1864 bouwde kapitein Henri Alexis Brialmont Fort Noordkasteel als deel van zijn nieuwe verdedigingslinie: ‘Het Nationaal Reduit’. . Omdat België geen noemenswaardige natuurlijke verdediging had, werd geopteerd om niet het hele land te verdedigen, maar te kiezen voor een ‘Nationaal Reduit’.  Het noordkasteel vormde het meest noordelijk deel van de omwalling: een citadel die de haven moest verdedigen.Op militair vlak raakte de constructie echter snel in onbruik.

In de jaren ’30 werd het domein door toenmalig burgemeester van Antwerpen Camille Huysmans ingericht als recreatiepark, met een openbare zwemvijver. Tot laat in de jaren ’60 was het de favoriete plek van veel Sinjoren voor wie een zomervakantie toen nog onbetaalbaar was.

Hoewel zwemmen er verboden is, ontdekken steeds meer mensen dit mooie stukje natuurschoon in de haven. Hier wandel je door gemengde bossen, ervaar je de rust van een grote stille watermassa en de schoonheid van getijdennatuur langs de oevers.

In de zomermaanden zorgt de Magic Spiegeltent voor menig dansavondje. En niemand die last heeft van nachtlawaai…

Meer technische specificaties over het erfgoed van Fort Noordkasteel vind je in deze uitgebreide erfgoedstudie.

De forten rond Antwerpen behoren tot de zogenaamde Staats-Spaanse Linies

De Staats-Spaanse (waar de Staat zich verdedigde tegen de Spaanse aanvallen) Linies zijn de restanten van zestiende- en zeventiende-eeuwse militaire verdedigingswerken die werden aangelegd in de periode van de Tachtigjarige Oorlog (1568-1648) tot aan de Franse Tijd (1794).

In de hele regio zijn ongeveer zestig elementen nog heel goed tot redelijk zichtbaar in het landschap, variërend van vestingstadjes tot grote en kleine forten en liniedijken, grotendeels aangelegd in aarde. Dit materiaal was in de regio ruim voorhanden, zodat de fortificaties snel en goedkoop konden worden opgeworpen.

De forten werden aangelegd op strategische plaatsen zoals aan de monding van geulen of hoger gelegen wegen en dijken. Zo oefenden zij controle uit over de omgeving. Wanneer de vijand naderde, werden dijken doorgestoken waardoor hele gebieden onder water liepen. Later werd het onder water zetten meer gecontroleerd aangepakt. Ging het er even rustiger aan toe, dan werden de overstroomde gebieden weer ingepolderd. Die opeenvolging van menselijke ingrepen kunt u met een beetje fantasie nog overal in het landschap zien.

Heel wat forten zijn ondertussen ware landschapspareltjes en belangrijke natuurgebieden geworden. De geërodeerde (aangetaste) wallen en grachten vormen een ideale leefomgeving voor heel wat planten en dieren.

De dubbele fortengordel rond Antwerpen is indrukwekkend en goed gedocumenteerd op http://www.fortengordels.be

 Adres: Noordkasteel, Antwerpen

meer in havenland

ook een bezoekje waard


0301 Fort Sint-Marie

0301 Fort Sint-Marie

Fort Sint-Marie is een fort met een op-en-top maritiem karakter: in 1881 stond er de enige torpedo-installatie van België en tot kort kon je er studeren om kapitein te worden aan scheepvaartschool KTA Zwijndrecht-Cenflumarin.

Fort Sint-Marie is een van de oudste forten rond Antwerpen: het werd gebouwd vanaf 1584 in opdracht van Spaanse veldheer Alessandro Farnese om samen met het Fort Sint-Filips de Schelde te verdedigen en een drijvende vlotbrug over de Schelde te beschermen. Zowel Fort Sint-Filips als fort Sint-Marie maakten deel uit van de Staat-Spaanse linies.

In 1865 werd een nieuw fort gebouwd als onderdeel van de Grote Omwalling van Henri Alexis Brialmont en tussen 1881 en 1882 werd het fort voorzien van de enige torpedo-installatie in België.

Voor een uitgebreider overzicht van de geschiedenis van het Fort Sint-Marie kan je hier terecht.

 Adres: Scheldedijk 20, 2070 Zwijndrecht, Antwerpen

meer in havenland

ook een bezoekje waard


Getijdenhaven

Getijdenhaven

Lillo beschikt over een klein getijdenhaventje. Hier liggen verschillende jachten en boten, die wanneer er laag water is droog vallen. Dit zorgt er dus voor dat schippers enkel bij hoogwater kunnen in-of uitvaren. Het haventje dateert van 1905. Sinds 1941 is er een jachtclub opgericht: Yachtclub Scaldis. Vandaag de dag is het echter in slechtere staat.

meer in havenland

NOG MEER OP WANDEL


Molen De Eenhoorn

Molen De Eenhoorn

In de Scheldelaan pronkt een witte molen. Die draagt de naam ‘De Eenhoorn’ of ‘De Witte Molen’ mee. Dat windmolen de Eenhoorn nog steeds in Lillo in het landschap prijkt, mag een klein wonder heten. Sinds hij gebouwd werd in 1735 viel hij ten prooi aan overstromingen, plunderingen en bombardementen.

De locatie van de molen is daardoor doorheen de jaren wel al wat veranderd. Oorspronkelijk kon je hem terugvinden in Lillo-Kruisweg, maar dit deel van Lillo moest wijken voor de havenuitbreiding. Daardoor werd de molen steen voor steen afgebroken en zo ook weer in elkaar gezet.

Toch houdt de witgekalkte reus nog altijd moedig stand. Zij het niet op zijn geboortegrond. In 1966 kocht de stad Antwerpen de stenen graanmolen en bracht hem van de Kruisweg naar zijn huidige standplaats aan de Scheldelaan. Daar heeft hij een hele poos geslapen, totdat de eigenaar Frans Brouwers zich er weer over ontfermde. Ze werd opgeknapt en sinds 2008 is de klapwieker zelfs weer geheel maalvaardig. Tijdens de jaarlijkse opendeurdag zie je de ‘Witte Molen’, zoals hij in Lillo gekend is, in actie.

Binnen ligt er een manuscript met een prachtig nostalgisch gedicht te lezen, dat we je niet willen onthouden:

Lillo Nostalgie – Raymond van Uffelen

Traag glijden de boten voorbij

Bij hoog of laag tij

En zien… groen ingedijkt

Het Lillodorpken God gewijd

Vanuit de eenvoudig spitse toren

Kan men het klokkenklankse horen

Bij elke zondagse feestelijkheid

Wijl jachtzeilen worden voorbereid

En wegvaren als een droom

Langsheen de brede Scheldestroom

Dicht aaneen gesloren rijen

Huizekens klein

Als een liefijk dromend

Dorpsrefrein

Menig artiest wordt een

Welgekome gast

Die met zijn kunst bezoekers

Verrast

En zo… bij valavond sluit alles toe

En droomt herinneringsmoe.

 Adres: Scheldelaan, 2040 Antwerpen

meer in havenland

NOG MEER OP WANDEL


0203 Fort Sint-Filips

0203 Fort Sint-Filips

Fort Sint-Filips is een van de oudste forten rond Antwerpen: het werd gebouwd vanaf 1584 in opdracht van Spaanse veldheer Alessandro Farnese om samen met het Fort Sint-Marie de Schelde te verdedigen. Beide forten liggen aan weerszijden van de Schelde en werden zo aangelegd dat een zogenaamde drijvende vlotbrug hen met elkaar kon verbinden: de Farnesebrug.

Een keten van maar liefst 32 schepen, met elk twee kleine kanonnen, trok een verdedigingslijn door de rivier en sloot de waterweg letterlijk af. Zo kon de krijgsheer de bevoorrading van Antwerpen dwarsbomen en was er tegengewicht voor de ‘Staatse Forten’ Lillo en Liefkenshoek. De Hoop, een met springtuig volgeladen oorlogsboot sloeg al enkele maanden later een bres in de vlotbrug. Het fort zelf bevatte naast een soldatenkazerne ook woonhuizen en hield ook zonder de vlotbrug een belangrijk strategisch belang na de val van Antwerpen.

Tussen 1870 en 1881 investeerde Henri Alexis Brialmont in de nieuwe omwalling rond Antwerpen. De oude constructie werd vervangen door een nieuw bunkerfort met een uitzonderlijke plattegrond. Tot op de dag van vandaag herinneren de relicten aan de aanblik van weleer: een langgerekt, volledig bakstenen gebouw met drie koepels en een (toen droge) gracht. In elke koepel prijkten twee kanonnen. Aan de oevers verzekerde een stenen kade de verbinding met Fort Sint-Marie aan de overzijde.

Na de bedijkingswerken aan de Schelde  kwam het fort buitendijks te liggen. Vandaag de dag is er van de gebouwen, ondanks de schade, nog veel overgebleven. Alle kamers zijn nog aanwezig. Enkel het noordoostelijke deel werd sterk beschadigd door de terugtrekkende Belgische troepen in der tijd. In de tweede helft van de twintigste eeuw werd het fort gebruikt als stortplaats voor afval uit de nabijgelegen petroleumindustrie. Daardoor is het fort niet meer te betreden. Na sanering zal de site worden afgedekt, zodat het niet langer zichtbaar zal zijn.

Wel kun je het fort van ver bezichtigen wanneer je fietst tussen knooppunt 55 en 95 van de fietsknooppunten als je langs de Schelde naar het noorden fietst.

Alle technische specificaties van het erfgoed in Fort Sint-Filips vind je in deze uitgebreide erfgoedstudie.

De forten rond Antwerpen behoren tot de zogenaamde Staats-Spaanse Linies

De Staats-Spaanse Linies (waar de Staat zich verdedigde tegen de Spaanse aanvallen) zijn de restanten van zestiende- en zeventiende-eeuwse militaire verdedigingswerken die werden aangelegd in de periode van de Tachtigjarige Oorlog (1568-1648) tot aan de Franse Tijd (1794).

In de hele regio zijn ongeveer zestig elementen nog heel goed tot redelijk zichtbaar in het landschap, variërend van vestingstadjes tot grote en kleine forten en liniedijken, grotendeels aangelegd in aarde. Dit materiaal was in de regio ruim voorhanden, zodat de fortificaties snel en goedkoop konden worden opgeworpen.

De forten werden aangelegd op strategische plaatsen zoals aan de monding van geulen of hoger gelegen wegen en dijken. Zo oefenden zij controle uit over de omgeving. Wanneer de vijand naderde, werden dijken doorgestoken waardoor hele gebieden onder water liepen. Later werd het onder water zetten meer gecontroleerd aangepakt. Ging het er even rustiger aan toe, dan werden de overstroomde gebieden weer ingepolderd. Die opeenvolging van menselijke ingrepen kunt u met een beetje fantasie nog overal in het landschap zien.

Heel wat forten zijn ondertussen ware landschapspareltjes en belangrijke natuurgebieden geworden. De geërodeerde (aangetaste) wallen en grachten vormen een ideale leefomgeving voor heel wat planten en dieren.

De dubbele fortengordel rond Antwerpen is indrukwekkend en goed gedocumenteerd op http://www.fortengordels.be

 Adres: Scheldelaan, 2030 Antwerpen

meer in havenland

ook een bezoekje waard


Verrebroek Kerk

Verrebroek Kerk

De Sint-Laurentiuskerk in Verrebroek heeft door de jaren heen al enkele opknapbeurten gekend. Oorspronkelijk zou de eerste kerk hier gebouwd zijn in 1147. De driebeukige kuiskerk zou later, tussen 1400 en 1765 in delen werden opgebouwd.

Verrebroek was in de 15e eeuw een welvarend dorp, dit dankzij de moerontginningen. De huidige toren, zoals hij er vandaag nog te bezichtigen is, is een verwezenlijking uit deze bloeitijd. Wel zijn er in de 19e eeuw enkele ornamenten en klokvormige bekroningen aan toegevoegd. Deze mooie kerk is sinds 1944 beschermd. In 1946 werd deze gerestaureerd vanwege oorlogsschade. Het meubilair is overwegend 17e-eeuws. Belangrijk in deze kerk is het liturgisch zilverwerk uit de 17-18de eeuw.

De kerk is dus een beschermd monument sinds 1944. Het koorgestoelte is afkomstig uit het voormalige Wilhelmietenklooster van Beveren. Op het front van het 18e-eeuws Van Peteghem-orgel zijn nog sporen te zien van het wapenschild van de hertog van Arenberg. Tussen 1996 en 1997 kreeg het orgel een grondige restauratiebeurt.

De naam van de kerk verwijst naar de patroonheilige van alle turfstekers, de Heilige Laurentius.

 Adres: Verheyenplein 1, 9130 Verrebroek

meer in havenland

NOG MEER OP WANDEL


0201 ‘t BOOMKE

0201 'T BOOMKE

Eeuwenlang stond er op de dijk van Berendrecht een boom. Voor schippers die de haven verlieten, markeerde die het moment waarop het schip vaarklaar moest zijn. Als dat gelukt was, dronk de bemanning een oorlam rum op een behouden vaart met veilige thuiskomst. Zo groeide ’t Boomke – zoals men dat was gaan noemen – uit tot een volwaardig landmark. Een toponiem zelfs, want op kaarten zo vroeg als 1749 staat ’t Boomke aangeduid.

Door de jaren heen stierf de boom af of dreigde die de stevigheid van de dijk te ondermijnen. Eveneens doofde de traditie van de heildronk zachtjes uit. Tot april 2018. Toen herrees ’t Boomke als kunstwerk uit cortenstaal. Met een haiku van auteur Geert De Kockere, die het moment van de borrel pakt in 17 lettergrepen. 't Boomke levert ook prachtige instawaardige foto's op dus allen daarheen! Borrel zelf te voorzien!

 Adres: Scheldelaan, ter hoogte van kruispunt met Kastelweg, 2030 Antwerpen

meer in havenland

ook een bezoekje waard


0701 DOEL

0701 DOEL

Het polderdorp Doel ligt op een boogscheut van de kerncentrale. De meeste gebouwen in Doel staan leeg omdat de regering in 1998 besliste dat het dorp zou verdwijnen. Een aantal woningen is nog wel bewoond en er zijn nog horecazaken. Mensen bezoeken Doel onder andere voor de bijzondere sfeer, het historische dambordpatroon van de straten, de kenmerkende molen op de dijk en de graffiti op een aantal gebouwen.

 Adres: Doel, 9130 Beveren

meer in havenland

ook een bezoekje waard


0902 Radartoren

0902 De Radartoren

In 2016 werd de nieuwe Radartoren ter hoogte van de kruising van de Scheldedijk met de Zoetenberm door de Vlaams waterwegbeheerder De Vlaamse Waterweg gebouwd. Vanop een hoogte van 8 meter kan je genieten van een prachtig 360 graden zicht over de haven, de Schelde en de Polders. De uitkijkpost bevindt zich op de eerste verdieping van de radartoren en is vrij toegankelijk via een ijzeren trap.

‘Ouden Doel’, zo heet de radartoren in Beveren die enkele maanden geleden officieel werd ingehuldigd. Hij vervangt een andere radartoren iets verderop, aan de Nederlandse grens, die pal in het toekomstige natuurgebied staat dat we ontwikkelen. Daarom moest de toren verdwijnen. De nieuwe radartoren wordt pas operationeel als de oude radartoren, die vlak tegen de Nederlandse grens staat, afgebroken wordt omwille van die ontpoldering.

De nieuwe radartoren maakt deel uit van een keten van onbemande radartorens en bemande verkeerscentrales langs de Schelde: de Schelderadarketen. Die leidt het scheepvaartverkeer op de Westerschelde in goede banen. Radartorens verstrekken essentiële informatie die de navigatie en beslissingen aan boord van de schepen vergemakkelijkt. Dankzij het steeds intensere scheepvaartverkeer, de toename van de scheepvaartafmetingen en het aantal schepen dat de haven van Antwerpen aandoet, zijn deze torens dus zeker geen overbodige luxe.

De radartoren is niet beschikbaar met de wagen. Parkeren doe je best aan de Infokeet ter hoogte van kruising Westlangeweg, Zoetenberm. Fietsers en wandelaars kunnen de dijken volgen.

 

 Adres: Hertog Prosperstraat, 9130 Beveren

meer in havenland

ook een bezoekje waard


0705 Poldermas

0705 Poldermas

Het museum herbergt de geschiedenis langsheen de Linkerbenedenscheldeoever.
De naam is een knipoog naar het Poldermuseum in Lillo-Fort en het MAS in Antwerpen. De collectie bestaat uit een verzameling fossielen, etsen, oude kaarten, schilderijen en foto's. Enkel open op zondag van 14 uur tot 18 uur.

 Adres: PolderMAS, Ouden Doeldijk 13, 9130 Doel

meer in havenland

ook een bezoekje waard


Page 1 of 3

Powered by WordPress & Theme by Anders Norén